ME/CVS en PEM in de FML
Wat u ziet in het consult is niet representatief voor de rest van de week.
Kamerbrief SZW 2024G
CRvB 2025
Gezondheidsraad 2018
Richtlijn 2026 in aantocht
"PEM is geen vermoeidheid, maar een post-inspanning ziekteproces."
Wat PEM betekent voor uw beoordeling
Post-exertionele malaise vertraagt: klachten verergeren 12–48 uur na inspanning. Wie u spreekt op dinsdag, kan vrijdag niet meer uit bed komen.
- Wat iemand kan tijdens het consult is niet representatief voor de rest van de week
- De patiënt heeft extra inspanning geleverd om er te komen
- Vraag altijd: "Hoe ging het de dag na ons vorige gesprek?"
- Onderscheid fysieke PEM (crash na bewegen) en mentale PEM (crash na nadenken)
PEM en de FML: herstelduur en fluctuatie
- Vraag naar de slechtste dag, niet de beste of gemiddelde
- Documenteer hoeveel dagen herstel nodig is om terug te keren op basisniveau
- "Geen beperkingen voor duur- of intensiteit" is niet houdbaar zonder motivering
- Beperk duur- en tempobelasting, plan herstelmomenten in
Juridisch kader
CRvB 2025 - ECLI:NL:CRVB:2025:990/991/992: Belastbaarheid bij ME/CVS kan niet worden vastgesteld op basis van één consult. PEM treft de belastbaarheid ná de inspanning. Herstelduur moet expliciet in de FML.
Kamerbrief SZW - 21 mei 2024: Het sociaal-medisch beoordelingsstelsel moet beter aansluiten op biomedische inzichten. Biomedische kaders zijn leidend bij herbeoordelingen.
Rb Midden-Nederland 2024: Geen beschikbare behandeling voor ME/CVS is geen bewijs voor arbeidsgeschiktheid.
FML-stappenplan voor de praktijk
1.Vertraagde PEM uitvragen. Klachten 12–48u na inspanning, niet alleen tijdens.
2. Herstelduur in dagen documenteren. Hoeveel dagen om terug op basisniveau te komen?
Actuele ontwikkelingen
Eerste Nederlandse ME/CVS-richtlijn verwacht medio 2026: NIV / Federatie Medisch Specialisten, gefinancierd door VWS. Startpunt: NICE 2021. Bestemd voor alle beoordelaars. Volg richtlijnendatabase.nl
Long COVID: 15× meer dossiers: De incidentie van ME/CVS-achtige klachten is door Long COVID exponentieel gestegen. Zelfde beoordelingslogica: PEM centraal.
Samenvatting
PEM vertraagt: wat u ziet in het consult is niet representatief
Herstelduur bepaalt inzetbaarheid -> expliciet in de FML
Enkelvoudig consult is onvoldoende basis (CRvB 2025)
Geen behandeling ≠ arbeidsgeschikt (Rb Midden-Nederland 2024)
Orthostatische intolerantie: bij >90% aanwezig, zelden getest
Een FML die PEM juist meeneemt, weerspiegelt de herstelduur, fluctuatie en inspanningstolerantie. Dat maakt de beoordeling niet alleen juridisch houdbaar, maar ook medisch juist en menselijk zorgvuldig.